success closed Loading...

''Deyəsən o yuxu gerçək olacaq'' - Atatürk anasına yazdığı məktubda nədən narahat idi?

Şahların, sultanların, sərkərdələrin, bir sözlə, tarixi şəxsiyyətlərin və tanınmış şəxslərin ailə üzvlərinə, ölkə rəhbərlərinə və müxtəlif insanlara ünvanladığı məktublar arxivlərdə qorunub saxlanılır. Həmin yazışmalar zaman-zaman açılaraq ictimaiyyətə təqdim olunur. Belə yazışmalardan biri də Türkiyə Cümhuriyyətinin qurucusu Mustafa Kamal Atatürkə məxsusdur... Enter.News-un növbəti materialı Atatürkün anası Zübeydə xanıma yazdığı məktubdur.

"Əziz Anam!

İstanbuldan ayrılandan bəri sizlərə ancaq bir neçə teleqramdan savayı bir şey yaza bilməmişəm. Bu səbəbdən mənim üçün narahat olduğunuzu təxmin edirəm. Yəqin ki, istər haqqımda söylənilən, istərsə də qəzetlərdən oxuduğunuz,  həqiqəti əks etdirməyən yazılar sizlərin rahatlığınızı əlinizdən almışdır. Ancaq indi yazacaqlarımdan sonra narahatçılığınıza son qoyulacağına əminəm.

Bilirsiniz ki, İstanbulda olduğum zamanda xarici qüvvələr dövlətimizi və xalqımızı sıxışdıraraq, millətə xidmət edə bilən nə qədər adamımız varsa, hamısını həbs etmiş və bir qismini də Maltaya sürgün edərək, əl-qol açmağa imkan belə vermirlər. Necə oldusa mənə ilişmədilər. Fəqət, 3-cü ordu müfəttişi olaraq Samsuna ayaq basar-basmaz ingilislər məndən şübhələndilər və hökumətdən gəlişimin səbəbini soruşdular. Nəhayətdə İstanbula geri çağrılmamı istədilər və ciddi-cəhdlə buna israr etdilər. Hökumət də məni aldadaraq İstanbula çağırıb ingilislərə təslim olmama nail olmaq istədi. Mən də bunun dərhal fərqinə vardım və düşündüm ki, öz ayağımla gedib təslim olmağım doğru deyil. Vəziyyət belə olduqda durumu padişahımıza yazaraq gəlməyəcəyimi bildirdim. Zati-aliləri öncə getməməyimi uyğun gördü. Fəqət ingilislərin basqısı artınca, o da İstanbula dönməmi əmr etdi.

Artıq rəsmi görəvimdə qalmağa imkan olmadığını və xidmətdə olduğum müddətcə ingilislərin və hökumətin haqqımdakı israrına qarşı durmağın bir az çətin olacağını hiss etdim. Bir tərəfdə bunlar məni təqib edir, bu biri yanda da bütün Anadolu insanı, bütün ölkə haqqımda böyük sevgi və güvən göstərərək: “Səni buraxmarıq” dedilər.

Doğrudan da vətəni və milləti qurtara bilmək üçün tək çarə xidmətdən ayrılıb sərbəst şəkildə millətin başına keçmək və xalqı tək vücud halına gətirmək idi. Bundan doğacaq qüdrəti və ölkənin olan-qalan gücündən istifadə etməkdən başqa yol yox idi. Mən də elə etdim. Şükür Allaha, artıq buna nail oluram. Çox yaxın zamanda bunu bütün dünya görəcəkdir. Bu sürətlə hərəkət edincə ingilislər həmən yalvarmağa başladılar və məni qazanmağa çalışdılar. Dərhal da bütün günahı bizim hökumətin üstünə yıxdılar. Doğrudan da hökumət də mənə mane olmaq istədi. Fəqət, buna gücü yetmədi və yetməz də.

1. Bu qayda ilə bir müddət Anadoluda çalışmaqla hər şey həll olunacaqdır. Yaxında Millət Məclisini toplanacaq və yeni bir hökumət iqtidara gələcəkdir. Ehtimal ki, mən də o zaman gələcəm İstanbula. Səhhətim qaydasındadır, məndən qətiyyən narahat olmayın.

2. Salih bəy Fuat bəydən alacağını aldımı? Bunu bilgi almaq baxımından soruşuram, yoxsa nə olursa olsun, əlhəmdülillah, heç önəmi yoxdur. Siz rahat olun və bir sıxıntınız olarsa dərhal mənə bildirin.

3. Bu məktubu gətirən “….” Sizə mənim haqqımda istədiyiniz qədər məlumat verəcəkdir. Elə onunla da mənim bəzi paltarlarımı göndərin.

4. Bacımın səhhəti necədir? Evimizə hər hansı bir tərəfdən hücum-filan oldumu? Hələ oradasınızmı? Uşaqlar necədirlər, böyüyürlərmi?

5. Salih (Fansa) bəylə madamı inşallah sağ-salamatdırlar. Mən onları həmişə yadıma salıram. Madamın mənim haqqımda bir röyası vardı, deyəsən o gerçək olacaq. İnşallah, yaxında sevinc içərisində görüşəcəyik.

6. Mən, bir-iki günə bir konfrans üçün Sivasa gedib, yenidən Ərzuruma qayıdacağam. Təkrar edirəm: hər eşitdiyinizə inanmayın. Bilirsiniz ki, mən nə etdiyimi bilirəm, nəticəni görməsəydim, başlamazdım.

Sayqı ilə əllərinizdən,  bacımın gözlərindən öpürəm.

M. Kamal

1 Avqust 1920"

 Təqdim etdi: Rəşad Sahil


XƏBƏR LENTİ
20.04.2018
Gürcüstan-Azərbaycan sərhədində silahlı insident, Ölən var 23:50
Türkiyə qızıllarını ABŞ-dan niyə çıxardı? - Həqiqi səbəb 23:39
Twitter çökdü 23:03
Dünya şöhrətli DJ vəfat edib 22:43
Prezident İqtisadiyyat Nazirliyinin səlahiyyətini azaltdı 22:30
Bakıda böyük söküntü qərarı- 2500 EV KÖÇÜRÜLÜR + VİDEO 22:24
Yıldırmdan ABŞ-a: Öz işinlə məşğul ol, Türkiyədəki seçkilərlə yox 22:08
Mikrodalğalı sobalarda bizi gözləyən TƏHLÜKƏ 21:50
ABŞ Demokrat Partiyası Rusiyaya qarşı iddia qaldırdı 21:45
İrəvanda müxalifətin növbəti mitinqi keçirilir 21:23
Qarabağ da, Sarkisyan da bizə lazım deyil - Karapetyan 20:52
Türk ordusundan ilk: Bu silah ələ keçirildi 20:36
Mədəniyyət Nazirliyi və Dövlət Turizm Agentliyi yaradılır - SƏRƏNCAM 20:15
Azərbaycanda Dövlət Komitəsi ləğv edildi 20:03
Bu şəxslərə birdəfəlik maddi yardım verilməsi ilə bağlı SƏRƏNCAM 19:57
Prezidentdən 4 sərəncam - Azərbaycanda bu qurum ləğv edildi 19:47
Prokuror tanınmış idmançıya 8 il iş istədi 19:40
Putin Bakıdan qayıdan generalı TƏCİLİ GÖRÜŞƏ ÇAĞIRIB 19:20
“Lotu Quli”nin ən son görüntüləri + VİDEO 19:06
Neftin bir bareli 80 DOLLARA çata bilər 18:50
Bakı metrosunda qumbara tapıldı + FOTO 18:32
Ərdoğan qalmaqallı derbidən danışdı: Quramadır 18:20
İlham Əliyev sərəncam imzaladı - Əli Həsənov ... 18:09
Yeni baş nazir KİM olacaq? 17:53
Eldar Mahmudovu məhkəməyə verdilər 17:43
Dolların məzənnəsi 17:31
ABŞ Türkiyəni şantaj edir - Lavrov 17:10
Prezident qarşı çıxdı -Ölkə səfirliyi Qüdsə köçürüləcəkmi? 17:02
Damarlar təmizlənəyib təzyiq normallaşdıran və yaddaşı yaxşılaşdıran GÜCLÜ VASİTƏ 15:50
"Formula-1"-lə bağlı iki xəstəxana ayrıldı 15:25
Nazirdən NATO generalına: Onlar bizə niyə silah satmır? 14:40
Lavrovdan xəbərdarlıq: ABŞ-ın kosmosdakı gücü... 14:11
Şəhər köçürülür – Avropanın mərkəzində BOMBA HƏYƏCANI Avropa 13:35
5 dərəcə ŞAXTA OLACAQ, yağış və dolu yağacaq - Sabahın HAVASI 12:50
Pentaqondan S-400 açıqlaması: Qərarı Ankara verəcək 12:35
ABŞ-la müharibə başlaya bilərdi – Lavrovdan SENSASİYALI AÇIQLAMA 12:10
Azərbaycanlı iş adamının hesabına səhvən 128 milyon köçürdülər 11:30
“Putin Trampla görüşə hazırdır, amma…” – Moskvadan CAVAB 11:10
Şəxsiyyət vəsiqənizdə sizi ölümə aparacaq İNANILMAZ QEYD - ŞOK ARAŞDIRMA 10:25
PKK Türkiyə ilə ABŞ-ı qarşı-qarşıya qoydu 10:10
Jurnalistika üzrə təhsil alan bakalavrlara ŞANS 10:05
Erməni TƏXRİBATI - SON DƏQİQƏ 09:50
VALYUTA MƏZƏNNƏLƏRİ 09:35
Bakıda FACİƏVİ HADİSƏ 09:25
NEFTİN QİYMƏTİ 09:10
Üzeyir Hacıbəylinin Ordubadiyə təbrik məktubu 08:50
Rusiya XİN-də bomba həyəcanı: təxliyə başladı 00:40
Ermənistan bir neçə hissəyə parçalanacaq... - Hadisələrin MÜMKÜN SSENARİSİ 00:33
Ərdoğan DOLLARA MÜHARİBƏ ELAN ETDİ 00:23
Ermənistan prezidenti müxalifətə səslənib 00:05