success closed Loading...

آثار تاریخی پنهان باکو

اولین بار اطلاعاتی در مورد باکو 3500 سال قبل از میلاد در زمان «منراس» اولین فرعون مصر در کتاب «مردگان» ثبت شده است. علاوه بر این، کتیبه‌های سنگی قدیمی 12 هزار سال پیش و یافته‌های باستان‌شناسی در آبشرون و قوبوستان، باستانی بودن باکو را تأیید می‌کند.

با توجه به موارد فوق، امروزه باکو بیش از 5.5 سال عمر دارد.

البته، طبیعی است شهری که این مقدار سن دارد، بسیاری از آثار تاریخی باستانی و قرون وسطایی را دارا باشد. لیکن در این مقاله اطلاعاتی دربارۀ آثار تاریخی پنهان باکو ارائه خواهیم نمود. ویژگی‌های اصلی تفاوت این آثار تاریخی با آثار و بناهای تاریخی دیگر، پنهان ماندن این آثار تاریخی از چشمهاست.

امروز، بیشتر گردشگران که به جمهوری آذربایجان سفر می‌کنند، می‌خواهند از ایچری‌شهر بازدید کنند، و با آنجا بیشتر آشنا شوند. در ایچری‌شهر نیز بیشتر قصر شروان‌شاهان، قلعۀ دختر و چند مسجد و نیز بعضی دالانها و کوچه‌های پیچ در پیچ به گردشگران نشان داده می‌شود. اما جهان زیرزمین ایچری شهر به نوبۀ خود به طور جداگانه یک تاریخ است.

اینجا پر از ساختمان‌های جالب تاریخی است که انسان را شگفت زده می‌کند. این بناهای جالب و جذاب شامل حمام‌های زیرزمینی، انبارهای آب چنداتاقه، راه‌های مخفی زیرزمینی به صورت تونل می‌شود. که درباره‌اش افسانه‌های زیادی نقل می‌شود.

با اطلاعات زیادی در زمینۀ راه های پنهان زیرزمینی ساخته شده در زیر قلعه‌ها و شهرهای جمهوری آذربایجان در قرون وسطی برخورد می‌کنیم. برای این منظور، در سمت شمال قسمت داخلی دیوارهای قلعۀ ایچری‌شهر برای تردد راحت سربازان راه زیرزمینی ساخته شده است. راه زیرزمینی به دیوار مربع قلعه از سمت غرب و شرق منتهی می‌شود. ساخته شدن چنین محلی برای سربازان در قلعه، به منظور ورود و خروج مناسب سربازان برای برداشتن سلاح ها و اشیاء دیگر از انبار مهمات قلعه بود. این مسیر زیرزمینی همچنان اهمیت استراتژیک و معماری ویژۀ خود را نگه‌می‌دارد. ورود به دربهای راه زیرزمینی در امتداد دیوار قلعه از ورودی ایستگاه مترو تا به درهای دوقلعه در ایچری‌شهر، به دلایل مختلف در سالیان مختلف برای عموم ممنوع شده است.

یک راز پنهان دیگر باکو قلعۀ بائیل است. این قلعه و اثر تاریخی امروزه بیشتر «قصر بایئل» نامیده می‌شود. این قلعه که در قرن سیزدهم ساخته شده، در نتیجه یک زلزله قوی صورت گرفته در باکو، به زیر آبها رفته است. وقت به وقت با افزایش و کاهش آب‌های دریای خزر گاه خودش را نشان داده و گاه دوباره ناپدید شده است. در اشعار «فرهادنامه» عارف اردبیلی نیز در مورد قصر باییل اطلاعات جالبی وجود دارد. طول قلعه 180 متر و عرض آن 35 متر است. قلعه که امروزه در زیر آب است، حال نیز توسط دانشمندان مورد مطالعه قرار می‌‌گیرد.

خیلی وقت است در بین اندیشمندان روشن است که قلعه در پایین دریای خزر مانده است. با این حال، در سال 1782 بر روی نقشه بندر باکو که توسط کارتوگرافهای روسی کشیده می‌شد، «سنگهای قلعه در باییل» بر روی آب‌ها دیده می‌شود. دلیل علاقۀ بیشتر به این موضوع، بیش از اینکه این قلعه باشد، مربوط به سطح آب دریای خزر بوده است همچنین، عباسقلی خان باکیخان‌اف نیز در مورد قلعۀ مذکور اطلاعات جالبی نقل کرده است.

به عنوان یک بحث علمی مطالعات نشان داده است که قلعه در نزدیکی ساحل دریای خزر، در یکی از تپه‌های باییل، در سالهای 1232-1233 در زمان فریبرز فرزند شیروان‌شاه گرشسب ساخته شده است.

در زمان تحقیقات انجام شده در قلعۀ باییل نوشته‌ای پیدا شده که نشان می‌دهد معمار قلعه عبدالمجید فرزند مسعود است. این معمار هم زمان، یعنی در سال 1232 قلعۀ دور مردکان را که شامل سیستم دفاع یکپارچه آبشرون و از شمال قلعۀ باییل را دفاع می‌کند را نیز ساخته است. طراحی سنگ های مورد استفاده در ساخت و ساز قلعه تقریبا حدود هشت قرن پیش بوده است. این خود سطح بالای معماری در جمهوری آذربایجان را در آن دوران تایید می‌کند. بر روی سنگها پیاپی اسامی شیروان‌شاهان نگاشته شده، و بر روی اسامی هر حاکم علامت مقارن آن حاکم مانند حیوانات، پرندگان و نقاشی‌های اسطوره‌ای به تصویر کشیده شده است.

اکثر کارشناسان بر این باورند که اگر قلعه بیش از چهار صد سال زیر آب‌های دریای خزر پنهان نمی‌ماند، مانند بسیاری از آثار تاریخی آبشرون اثری از این قلعه باقی نمی‌ماند. در طول سال‌های 1939-1969 پژوهش‌گران باستان‌شناسی بیش از 700 پانل سنگی نگاشته شده در اراضی قصر باییل و از زیر دیوارهای خراب شده در زیر آب‌ها، بیرون آورده‌اند.

امروزه جهای زیادی از قلعۀ باییل فرسوده شده است. فقط یک بخش خاصی از قلعه سالم مانده است. با این حال، این وضعیت نیز به سبک معماری و تاریخی این قلعه خللی وارد نمی‌کند.

Enter.News